Uitleg en handvatten bieden aan begeleiding en ouders rondom zorg voor mensen met autisme of voor mensen die behoefte hebben aan extra duidelijkheid en voorspelbaarheid. Dat is in het kort het werk van Klaske en Christine met de methodiek Geef me de 5.

Klaske Kuiper en Christine de Jeu zijn deskundigen Geef me de 5. Woonlocatie Brederostaete in Harderwijk is licentiehouder. Klaske en Christine worden op verschillende woon- en dagactiviteitenlocaties van Careander ingezet. Christine: “Bij ons werk kan je denken aan 1 op 1 gesprekken met cliënten houden, een adviserende rol aan begeleiders en orthopedagogen bieden en ‘coaching on the job’ aan begeleiders geven.”

Vijf pijlers

Autisme deskundige Colette de Bruin heeft de methodiek Geef me de 5 ontwikkeld en biedt antwoorden op de vragen die er spelen rondom autisme. Er zijn vijf pijlers: autisme begrijpen, positief contact, basisrust creëren, problemen oplossen en ontwikkeling bevorderen. Het doel van de methodiek Geef me de 5 is het gedrag wat gezien wordt bij cliënten met autisme begrijpen en begeleiden.

Tip voor thuis

Voor mensen die te maken hebben met een verwant die behoefte heeft aan meer duidelijkheid en voorspelbaarheid, geven Klaske en Christine een tip voor thuis. Christine: “Het kan voorkomen dat jouw verwant iets wil, wat nu niet kan. Of een verwant stelt jou een vraag waar je nu (nog) niet een antwoord op kunt geven. Jouw verwant blijft doorvragen of malen, omdat hij duidelijkheid nodig heeft voor hij het onderwerp kan laten rusten. Geef me de 5 adviseert om in deze situatie de volgende auti-communicatie techniek toe te passen: Parkeren in de tijd.”

Christine: “Maak duidelijk voor jouw verwant wanneer je hem of haar wel duidelijkheid gaat bieden op zijn vraag. Je parkeert jouw antwoord dus in de tijd. Ben je er niet zeker van wanneer je een antwoord hebt? Plan dan wat verder vooruit. Denk je bijvoorbeeld dat je het antwoord op 20 maart hebt, maar weet je het niet zeker? Zeg dan dat je het antwoord op 25 maart hebt. Zo geef je jezelf meer ruimte en weet je zeker dat je je verwant tegen die tijd wel antwoord kunt geven. Maak de datum waarop je wel duidelijkheid gaat bieden visueel door het op een kalender, agenda, tekening of evt. in een WhatsApp bericht te zetten. Elke keer wanneer jouw verwant opnieuw vraagt om het antwoord, verwijs je steeds weer naar deze visualisatie en geef je zo hetzelfde antwoord.” Begeleider Geeke van wooncentrum Het Anker in Putten past deze techniek vaak toe. Geeke: “Ik teken met mijn cliënten en hierdoor komt mijn boodschap beter binnen.”

Praktijkverhaal

Geeke gebruikt de methodiek Geef me de 5 regelmatig. “Ik vind de methodiek heel fijn om mee te werken, het is echt maatwerk en heeft mij goed geholpen in de praktijk. Elke cliënt is anders en zo begrijp ik de cliënten beter en zij mij”, vertelt Geeke.

Geeke tekent vaak met cliënten. “Zelf praat ik altijd graag veel en snel. Door te tekenen wat ik zeg, merk ik dat mijn spreektempo omlaag gaat. Zo heeft de cliënt langer de tijd om mijn woorden te verwerken. Veel cliënten vinden dit een fijne methode. Ik heb zelfs een cliënt die op haar werk en bij haar ouders is gaan tekenen, omdat ze dit zo fijn vindt.”

Naast tekenen, gebruikt Geeke ook andere technieken: “Als ik een cliënt een belangrijke boodschap moet vertellen, doe ik dit door middel van waarnemen, aansluiten, toevoegen en door auti-communicatie toe te passen. De kracht van auti-communicatie is dat je bij de kern blijft. Zo houd je het kort en concreet voor de cliënt.

Stel een bewoner gaat elke maandagavond sporten, maar het gaat een keer niet door, dan moet dat verteld worden. Als de bewoner thuiskomt uit het werk, ga ik hem eerst waarnemen. Ik laat hem rustig binnenkomen en dan kijk ik: wat is er met hem aan de hand? Nadat ik heb waargenomen ga ik mij aansluiten. Ik sluit mij aan bij wat een bewoner zegt. Dat betekent bijvoorbeeld dat ik letterlijk zijn woorden ga herhalen. Zo probeer ik uit te zoeken wat er precies in het hoofd van de bewoner omgaat. Als de bewoner naar zijn kamer is om daar tot rust te komen, ga ik na een kwartier naar hem toe. Nu ga ik informatie toevoegen aan het brein van de bewoner. Ik begin dan met: ‘Ik ga je wat vertellen.’

Zo weet de bewoner dat er informatie aangekondigd wordt en is zijn brein beter voorbereid. Dan vertel ik: ‘Jij gaat elke maandagavond sporten, alleen vandaag gaat niet door want de leraar is ziek.’ Doordat ik de boodschap concreet houd, landt deze bij de bewoner.”

Bij iedere cliënt past Geeke de Geef me de 5 methodiek anders toe. “Bij de ene cliënt werkt het waarnemen, aansluiten en toevoegen heel goed. Bij andere cliënten werkt het tekenen beter omdat zij veel baat hebben bij beelden”, vertelt Geeke. “Je kijkt per cliënt naar de situatie welke methodiek je toepast.”

Effect

Geeke: “De Geef me de 5 methodiek levert mij heel veel plezier op in mijn werk. Zo kan iemand heel gespannen binnenkomen en na het toepassen van de methodiek zie je iemand al zakken in de spanning. Je ziet het effect direct en dat vind ik heel mooi.”

Voorbeelden hoe u thuis visualisatie kunt toepassen

Uw verwant wil bijvoorbeeld een nieuwe mobiel, maar u weet niet of dat zomaar kan worden aangeschaft. U vertelt uw verwant bij wie hij wel het antwoord kan krijgen en wanneer dit is. Elke keer dat uw verwant opnieuw begint over dit onderwerp, verwijst u naar deze visualisatie.

Uw verwant vraagt wanneer zijn verjaardag wordt gevierd. U weet dat nu nog niet, want u wilt dat eerst overleggen met de rest van de familie. In plaats van te antwoorden met ‘ik weet het niet’ parkeert u het antwoord in de tijd. “Mama gaat jou op 22 mei vertellen wanneer we jouw verjaardag gaan vieren.” Elke keer dat uw verwant opnieuw begint over wanneer de verjaardag wordt gevierd, verwijst u naar deze visualisatie.

Woonlocatie Brederostaete in Harderwijk is licentiehouder.